کچلی قارچی پوست سر(tinea capitis): تعریف، انواع آن، علائم و درمان
کچلی قارچی پوست سر یک عفونت به صورت قارچی است که بیشتر در کودکان و بزرگسالان با سیستم ایمنی ضعیف رخ می دهد. اصطلاح دیگر آن “کرم حلقوی پوست سر” یا ringworm است. در ادامه اطلاعات کاملی در مورد آن ارائه خواهیم داد.
نکات مهم کچلی قارچی پوست سر
- قارچ پوست سر(tinea capitis) مسری است.
- از طریق تماس مستقیم سر به سر، افراد آلوده، حیوانات و اشیای آلوده مانند کلاه، شانه و بالش منتقل می شود.
- دو نوع کلی کچلی قارچی وجود دارد: 1- نوع غیر التهابی 2- نوع التهابی
- قارچ های عامل این بیماری ها درماتوفیت ها هستند، به ویژه گونه های trichophyton است.
- برای درمان نیاز به مصرف داروهای ضد قارچی و شامپوهای خاصی دارد که در ادامه توضیح خواهیم داد.
- فرآیند درمان آن بین 1 تا 3 ماه ممکن است طول بکشد.
- بعد از درمان شاهد رشد موهای ریخته شده خواهیم بود.
تینئا کاپیتیس(کچلی قارچی) چیست؟
این عارضه یک عفونت قارچی است که پوست و موی سر را در بر می گیرد. به این اصطلاح کچلی قارچی پوست سر یا Ringworm of the scalp می گویند. انواع قارچ هایی که موجب این بیماری می شوند “درماتوفیت”، “میکروسپوروم” (microsporum) و تریکوفیتون (trichophyton) نام دارند که به تدریج گسترش می یابد. این قارچ ها در بافت مرده زندگی کرده و لایه های بیرونیفولیکول های مو را مورد حمله قرار داده و به ساقه های مو آسیب می رساند.
انواع کچلی قارچی(tinea capitis)
این مورد کچلی قارچی به دو قسمت اصلی تقسیم می شود:
- نوع غیر التهابی (مانند عفونت های ectothrix)
- نوع التهابی (مانند عفونت های)
نوع اول غیر التهابی معمولا باعث ریزش مو نمی شود. اما موجب ایجاد لکه های سیاه رنگ شده که ساقه مو را تخریب می کند.
در نوع دوم التهابی باعث واکنش های آلرژیک و تشکیل توده های ملتهب به نام کریون(Kerion) شود که در برخی از آنها ریزش موی دائمی آلوپسی را در پی دارد.
تفاوت قارچ پوست سر با قارچ پوستی بدن در چیست؟
هر دو مورد از خانواده یکسان یعنی درماتوفیت ها هستند. اما تفاوت آن ها در محل رخ دادن آن هاست. قارچ پوستی بدن در اندام هایی مثل بازو و پا دیده می شود. در حالی که نوع دیگر معمولاً پوست سر را در بر می گیرد.
آیا ممکن است عفونت قارچی سر به نواحی دیگر بدن سرایت کند؟
بله از آنجایی که این بیماری یک عفونت قارچی است، در صورت عدم درمان ممکن است به سایر نقاط بدن منتقل شود. به همین دلیل ترجیحاً از تماس دست با ناحیه مبتلا خودداری نمایید.
علائم قارچی پوست سر چیست؟
در صورت ابتلا به این عارضه علائم زیر را مشاهده خواهید کرد:
- قرمزی پوست سر
- خارش
- ریزش مو به شکل تکه ای و گرد
- لکه های خشک و پوسته پوسته شدن
- بزرگ شدن نواحی طاسی
- درد و سوزش روی پوست سر
- شکنندگی و نازک شدن نواحی مبتلا به عفونت قارچی
- ایجاد زخم های چرکی و دلمه دار
- تب و بزرگ شدن غدد لنفاوی
مدت زمان بهبودی چقدر است؟
برای درمان مراجعه به پزشک و درمان مناسب ضروری است. درمان کامل را در نظر بگیرید و همه دستورات پزشک را اجرا کنید. چون قارچ ها دیر از بین می رود و معمولاً بین 4 تا 6 هفته طول می کشد. شروع زودهنگام برای جلوگیری از ریزش مو و جلوگیری از عفونت مهم است.
راه های انتقال قارچ پوستی و سر
این بیماری تینئا کاپیتیس یا قارچ پوستی یک بیماری مسری است. روش های انتقال آن عبارتند از:
- استفاده از وسایل شخصی مانند کلاه ، برس مو، حوله و روبالشی مهم است.
- از تماس با حیوانات آلوده مثل گربه، سگ و … خودداری نمایید.
- قرار گرفتن در معرض اماکن عمومی مثل سالن های ورزشی، استخرها و حمام ها موجب در معرض قرارگیری قارچ ها می شود.
آیا بستن موهای خیس و دم اسبی موجب ایجاد قارچ می گردد؟
قارچ ها در محیط های تاریک و گرم و مرطوب بیشتر جذب می شوند. در صورت رفتن با این موهای خیس به رختخواب، قارچ ها رشد کرده و احتمال عفونت را زیاد می کند.
آیا موها مجددا بعد از درمان بیماری کچلی قارچی دوباره رشد می کنند؟
در صورت درمان کامل بیماری، رشد مجدد موها طی 6 تا 11 ماه پس از درمان ایجاد می شود. در صورت عدم درمان کرم حلقوی پوست سر منجر به ریزش موی دائمی می شود.
نحوه درمان بیماری قارچی پوستی
روش اصلی درمان با داروهای ضد قارچ خوراکی است. بسته به نوع قارچ درمان بین 1 تا 3 ماه به طول می انجامد. از آنجایی که درمان موضعی کافی نیست، پزشکان در کنار آن داروهای خوراکی هم تجویز می کنند. داروهای خوراکی نظیر گریزئوفولبین(GRISEOFULVIN)،تربینافین(TERBINAFINE)، فلوکونازول(FLUCONAZOLE)، تریبینافین خوراکی مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین می توان داروهای خوراکی را با شامپوهای دارویی حاوی سلنیوم سولفاید ترکیب کرد. پیشگیری از به اشتراک گذاری کلاه، حوله و ضدعفونی کردن وسایل شخصی را در نظر بگیرید. در صورت التهابات شدید یا ایجاد توده های چرکی می توان از کورتیکواستروئیدها استفاده کرد. این کار به کاهش التهاب و جلوگیری از ریزش مو کمک می کند. استفاده از پودر و اسپری ضد قارچی در نواحی قارچی مثل پوست سر و … را در نظر بگیرید. تغذیه سالم و مصرف ویتامین ها و خواب کافی در تقویت سیستم ایمنی نقش موثری دارد.
آیا کاشت مو می تواند ریزش موی ناشی از کچلی قارچی را درمان کند؟
در صورتی که کچلی قارچی باعث ریزش موی دائمی شده باشد، کاشت مو یک گزینه درمانی است. در این مورد با تماس با یک مرکز تخصصی معتبر مشاوره کاشت مو دریافت نمایید.
علائم بهبودی کرم پوستی حلقوی( قارچ پوستی)
مراحل بهبودی شامل موارد زیر است:
- کاهش خارش
- پوسته پوسته شدن پوست
- ریزش لایه های سطحی پوست
- تغییر رنگ پوست (تیره شدن ناحیه ابتلا)
آلوپسی آرهآتا در برابر کچلی قارچی
اگرچه آلوپسی آرهآتا و بیماری کچلی قارچی در نگاه اول ممکن است شبیه به هم بهنظر برسند، چرا که هر دو پوست سر را تحت تأثیر قرار داده و منجر به ریزش مو می گردد، اما در واقع بسیار متفاوت هستند.عارضه آلوپسی آره تا یک بیماری خود ایمنی است که افراد را در هر سن مذکر و مونث درگیر کرده و منجر به ریزش موی دائمی در افراد مختلف می شود. تینئا کاپیتیس بک عفونت واگیردار است که بیشتر در کودکان دیده شده و در 90 درصد موارد قابل درمان است.
نحوه تشخیص بیماری آلوپسی و کچلی قارچی
- پوسته پوسته شدن، خارش دارشدن، التهاب و قرمز شدن نواحی ناشی از کچلی قارچی
- وجود سطحی صاف و بدون التهاب در آلوپسی آره آتا
- ریزش موی سکه ای در آلوپسی، لکه های روی پوست
ناحیه وقوع کچلی قارچی
اصلی ترین محل درگیری پوست سر است. با ریزش تکه ای، خارش همراه است. در قسمت ریشه موها، فولیکول های مو، پشت گردن و حاشیه خط مو را هم در موارد دیگر رخ می دهد. در موارد شدیدتر منجر به توده های دردناک، چرکی و التهابات مختلف می شود.
نتیجه گیری
داشتن بهداشت فردی، عدم استفاده از وسایل شخصی آلوده و توجه به سلامت حیوانات خانگی از عوامل مهم در جلوگیری از شیوع بیماری کچلی قارچی است.با توجه به ماهیت ماهیت مسری این عارضه، آگاهی و مراقبت نقشی کلیدی در کنترل و درمان آن دارد.
